Kaukazi
Kaukazi | |
---|---|
![]() Topografia e Kaukazit | |
Koordinatat | 42°15′40″N 44°07′16″E / 42.26111°N 44.12111°E |
Shtetet | |
Emri i banorëve | Kaukaz |
Zonat kohore | UTC+02:00, UTC+03:00, UTC+03:30, UTC+04:00, UTC+04:30 |
Mali më i lartë | Elbrus (5,642 metres (18,510 ft)) |
Kaukazi është masiv malorë dhe rajon i cili gjendet mes detit të Zi (në perëndim) dhe liqenit Kaspik (në lindje). Kaukazi zakonisht merret si kufi natyrorë në lindje, që kufizon kontinentin e Evropës me atë të Azisë.
Mali Kaukaz përbëhet nga dy sisteme malore të ndara, e kto janë Kaukazi i Madh dhe Kaukazi i Vogël.
Maja më e lartë në Kaukaz është Elbrusi me lartësi 5642 metra.
Etimologjia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Emri Kaukaz është një formë e latinizuar e Kaukasos, të cilën e përdornin gjeografët dhe historianët e lashtë grekë; Kavkazi rus është me të njëjtën origjinë. Mendohet se derivimi përfundimtar është nga Kaz-kaz, emri hitit për një popull që jeton në bregun jugor të Detit të Zi. Kjo nomenklaturë e lashtë pasqyron rëndësinë historike të rajonit: në mitologjinë greke vargmali ishte skena e vuajtjeve të Prometeut dhe Argonautët kërkuan Qethin e Artë në tokën e Colchis (ultësira moderne Kolkhida e Gjeorgjisë), e cila shtrihet përballë vargmaleve në bregun e Detit të Zi. Vargmalet u bënë gjithashtu një rrugë kryesore tokësore drejt veriut për përhapjen kulturore të qytetërimeve të Gjysmëhënës Pjellore të Lindjes së Mesme. Popujt e rajonit kanë shfaqur një diversitet të jashtëzakonshëm etnik dhe kulturor që në kohët e hershme: kolkët, për shembull, siç përshkruhet në shekullin e 5 pes nga historiani grek Herodoti, ishin egjiptianë me lëkurë të zezë, megjithëse origjina e tyre e vërtetë mbetet e paqartë. Në shekujt pasues, valët e njëpasnjëshme të popujve që migronin nëpër Euroazi iu shtuan dhe u formuan nga grupet më të vendosura në rajon. Nuk është për t'u habitur që në Kaukazi flitet një larmi më e madhe gjuhësh sesa në çdo zonë tjetër me përmasa të ngjashme në botë.[1]
Gjeografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Kaukazi ndodhet në pjesën perëndimore të kontinentit të Azisë dhe në pjesën lindore të kontinentit të Europës. Kaukazi ndodhet në jug të Rusisë e në veri të Iranit, ndërsa shtetet të cilat shtrihen në shumicën e territorit në këtë rajon janë Armenia, Azerbajxhani dhe Gjeorgjia.
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ^ "Caucasus | Mountains, Facts, & Map | Britannica". www.britannica.com (në anglisht). Marrë më 2023-07-20.
![]() |
Ky artikull me tematikë në lidhje me gjeografinë e Armenisë është një faqe cung. Ju mund të ndihmoni Wikipedia-n duke e përmirësuar atë. |
![]() |
Ky artikull me tematikë në lidhje me gjeografinë e Rusisë është një faqe cung. Ju mund të ndihmoni Wikipedia-n duke e përmirësuar atë. |
![]() |
Ky artikull me tematikë në lidhje me gjeografinë e Azerbajxhanit është një faqe cung. Ju mund të ndihmoni Wikipedia-n duke e përmirësuar atë. |
![]() |
Ky artikull me tematikë në lidhje me gjeografinë e Gjeorgjisë është një faqe cung. Ju mund të ndihmoni Wikipedia-n duke e përmirësuar atë. |