Xesús Mato
Biografía | |
---|---|
Nacemento | 29 de outubro de 1932 ![]() Cabo de Vila, España ![]() |
Morte | 13 de febreiro de 2024 ![]() Lugo, España ![]() |
Datos persoais | |
País de nacionalidade | España ![]() |
Relixión | Igrexa católica ![]() |
Educación | seminario de Lugo ![]() |
Actividade | |
Ocupación | sacerdote católico , musicólogo ![]() |
Lingua | Lingua galega e lingua castelá ![]() |
Premios
| |
![]() ![]() |
Xesús Mato Mato, nado en Cabo de Vila (San Martiño de Castro, Paradela) o 29 de outubro de 1932 e finado na cidade de Lugo o 13 de febreiro de 2024,[1] foi un sacerdote, musicólogo e escritor galego. Usou o pseudónimo J. Cabodevila na música.[2][3]
O Concello de Paradela, en colaboración con Brandán Comunicación, publicou Xesús Mato, 90 anos... e 50 do seu Fuxan os Ventos, presentado en xaneiro de 2023.
Traxectoria
[editar | editar a fonte]Fixo a carreira sacerdotal no Seminario de Lugo (1946-1958). Foi coadxutor de Lalín (1958-1967) onde foi profesor de Filosofía e Música nun colexio privado (1959-64) e profesor de relixión do Instituto Laboral de Lalín (1965-67). En Lalín fundou a emisora Radio Popular de Lalín (1959-64) da que foi o primeiro director e foi tamén fundador e primeiro director da Polifonía de Lalín (1958-1967). En 1967 obtivo o título de técnico Radiodifusión-Redactor en Madrid e dende 1968 foi asesor relixioso e redactor en Radio Popular de Lugo e creador das misas en galego por radio.[4] Foi párroco de 6 parroquias na Montaña do Cebreiro (1983-2000). Foi director espiritual e asesor do Colexio Menor F. Obispado (1967-68). Foi fundador e primeiro coordinador de Auxilia-Lugo (1970-77)[4] para facer visibles os discapacitados que aínda nos anos setenta as familias escondían como se a súa existencia fose unha praga bíblica ou un castigo.[5]
Foi cofundador do Grupo Fuxan os Ventos (1972), e autor da letra e da música da canción que lle deu nome ao grupo. Tamén foi impulsor de Galicia canta ó neno[6] que achegaba á xente a tradición popular das panxoliñas.[7]
Por iniciativa do concello de Paradela, editouse un libro homenaxe titulado «Xesús Mato, 90 anos... e 50 do seu Fuxan os Ventos».[7]
Recoñecementos
[editar | editar a fonte]- 1991: Lucense do ano[1]
- 1998: V Premio Moncho Valcárce[8]
- Terceiros premios de Cultura Tradicional de María Castaña
- 2005: Fillo Predilecto do concello de Paradela[1]
- 2009: Premio de Xornalismo sobre o Nadal. Begonte
- 2018: Medalla Castelao. Medalla solicitada por unanimidade do Concello de Paradela, ao que se uniron multitude de adhesións.[5] Foi a primeira entregada por petición popular de máis de 2 500 persoas e institucións.[9]
Familia
[editar | editar a fonte]Xesús Mato foi curmán de Xosé Manuel Mato, quen fora alcalde de Paradela.
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ 1,0 1,1 1,2 Europa Press/Redacción (13 de febreiro de 2024). "Falece Xesús Mato, sacerdote do pobo e fundador de Fuxan os Ventos". galiciaconfidencial.com. Consultado o 13 de febreiro de 2024.
- ↑ "Buscador de Gallegos Galegos Gallegos". galegos.galiciadigital.com. Consultado o 2023-01-18.
- ↑ "Pseudónimos galegos en ogalego.eu: m". www.ogalego.eu. Consultado o 2023-01-18.
- ↑ 4,0 4,1 Xiz, Xulio (13 de febreiro de 2024). "Morre o crego Xesús Mato, creador de Fuxan os Ventos e Auxilia". elprogreso.es. Consultado o 13 de febreiro de 2024.
- ↑ 5,0 5,1 "Unha Medalla Castelao para Xesús Mato Colectivo Egeria". colectivoegeria.org. Consultado o 18/1/2023.
- ↑ "Paradela homenaxea a vida e traballo de Xesús Mato". Nós Diario. 18/1/2023. Consultado o 18/1/2023.
- ↑ 7,0 7,1 Palacios, X.M. (13 de febreiro de 2024). "Adeus a Xesús Mato, o crego que cambiou a música galega contemporánea". lavozdegalicia.es. Consultado o 13 de febreiro de 2024.
- ↑ "Xesús Mato Mato Galegos". galegos.galiciadigital.com. Consultado o 18/1/2023.
- ↑ Redacción (13 de febreiro de 2024). "Faleceu Xesús Mato, sacerdote, musicólogo e cofundador de Fuxan os Ventos". nosdiario.gal. Consultado o 13 de febreiro de 2024.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]Ligazóns externas
[editar | editar a fonte]- Sánchez Barbarroja, Cristina (16/2/2016). "El padre Mato, la voz del rural gallego" Público (en castelán).
- Mato sono io... (Eu son o tolo). 100 amigos falan de Xesús Mato Mato
- Podcast sobre Fuxan os Ventos e a súa creación por Xesús Mato