Johannes Gutenberg
Johannes Gutenberg | |
---|---|
![]() Cochaslys eear-vaaish jeh Gutenberg. Cha nel jallooyn co-emshyragh foast er mayrn.[1] | |
Ennym ruggyree | Johannes Gensfleisch zur Laden zum Gutenberg |
Ruggit |
c. 1393–1406 Mainz, yn Impiraght Raueagh Vannee |
Hooar baase |
3 Toshiaght Arree 1468 Mainz, yn Impiraght Raueagh Vannee |
Boayl oanluckee |
Mainz (en) ![]() |
Ynnyd beaghee |
Mainz (en) ![]() |
Seyraanaght | Impiraght Romanagh Vannee |
Çhengey | Germaanish |
Keird |
ynlaghteyr · typographer (en) ![]() ![]() ![]() ![]() |
Ynsagh |
Ollooscoill Erfurt (1418 (Gregorian) – |
Ayr | Friele Gensfleisch zur Laden |
Moir | Else Wirich |
Braaraghyn as shuyraghyn |
slane rolley
|
Mie er enney son |
|
Credjue | Creestiaght |
She ynlaghteyr as keirdagh Germaanagh va Johannes Gensfleisch zur Laden zum Gutenberg (c. 1393–1406 – 3 Toshiaght Arree 1468). Ta enney share er er-yn-oyr dy nee eshyn chur stiagh prental faastan coipagh dys yn Oarpey lesh e aastan prental lesh clou so-ghleashagh. Ga dy row yn clou so-ghleashagh ymmydit 'syn Aishey Hiar hannah hene, ren Gutenberg ynlaghtey yn faastan clouderagh, hie er ny skeaylley magh er feie ny cruinney.[2] Chur e obbyr rish bun-chaghlaa fysseree as sheeyney feer-vooar y lettyraght harrish yn Oarpey. Va paart mooar echey ayns lhiasaghey yn Aaruggyree, yn Aachummey, as ayns gleashaghtyn sheelnaueder. T'eh raait mannagh ren Gutenberg ynlaghtey yn faastan clouderagh cha veagh fer erbee jeu ain.[3]
Ta Gutenberg coontit dy mennick myr nane jeh ny deiney smoo cummaghtagh v'ayn rieau ayns shennaghys deiney as t'eh er ny ve kelloorit feie ny cruinney. Myr kelloorey 500 bleeaney veih e laa ruggyree ayns 1900, va Thie Tashtee Gutenberg bunnit ayns e valley dooghyssagh Mainz. Ayns 1997, reih yn earishlioar Time Life ynlaght Gutenberg myr yn ynlaght smoo cummaghtagh 'sy nah villey bleeaney.[4]
Imraaghyn
[reagh | edit source]- ↑ Wagner 2000, dg. 58.
- ↑ Füssel 2019, dg. 7.
- ↑ Venzke 2005, § para. 5.
- ↑ "Die Gutenbergstadt Mainz". Gutenberg.de. 10 Mayrnt 2010. Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh er 2010-03-10. Feddynit magh er 8 Sauin 2019.
{{cite web}}
: Check date values in:|access-date=
(cooney)
Farraneyn
[reagh | edit source]- Füssel, Stephan (2019) [1999]. Gutenberg and the Impact of Printing. Er ny hyndaa liorish Martin, Douglas. Abingdon-on-Thames: Routledge. ISBN 978-0-7546-3537-6.
- Wagner, Sabina. "A Well-Known Stranger". In Gutenberg Museum (2000), pp. 58–85.
- Venzke, Andreas (2005) [2003]. "Gutenberg, Johannes". Ayns Mokyr, Joel (rd.). The Oxford Encyclopedia of Economic History. Aah yn Ollee: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-510507-0.
Kianglaghyn magh
[reagh | edit source]- Gutenberg-Museum Mainz, y Ghermaan – (Baarle)
- Bible Gutenberg ec y Lioarlann Ghoaldagh
- Johannes Gutenberg
- Ruggyryn 'sy vlein 1398
- Baaseyn 'sy vlein 1468
- Delleyderyn firryn Germaanagh
- Ynlaghteyryn Germaanagh
- Deiney ass Mainz
- Gaaueyn airhey Germaanagh
- Clouderyn Germaanagh
- Catolee Raueagh Ghermaanagh
- Clougrafeyryn as kiaddeyderyn clou Germaanagh
- Shennaghys y chloudeyrys
- Deiney ass y Phalateenaght Reihyssagh
- Clouderyn incunabula