Bessadýr
Tardigrade | ||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() Bessadýr
| ||||||||||
Ástand stofns | ||||||||||
Vísindaleg flokkun | ||||||||||
|
Bessadýr (fræðiheiti: Tardigrada) eru fjölfrumungar og harðgerðustu lífverur sem fyrirfinnast. Þau voru uppgötvuð af þýska dýrafræðingnum Johann August Ephraim Goeze árið 1773. Þau komu fram fyrir um 500 milljón árum, á perm-tímabili jarðsögunnar. Bessadýr geta lifað af við erfiðar umhverfisaðstæður, t.d. mikinn þrýsting, geislun, lifað án vatns og fæðu í mörg ár og mjög háan og lágan hita. Þau lifa í vatni en séu þau tekin upp úr því, losa þau líkamann við allan vökva og geta lifað þannig í dvala árum saman án þess að fá vatn. Þegar þau komast svo í snertingu við vatn á ný draga þau í sig vatn og lifna aftur við. Þess fyrir utan lifa þau í nokkra mánuði og upp í allt að 2 ár.
Útlit
[breyta | breyta frumkóða]Líkamsbygging bessadýra er einföld og þau eru mjög lítil, sjaldan meira en 0,5 mm löng. Þau hafa fjögur fótapör og nota þrjú þeirra til hreyfingar. Á fótunum eru allt að 8 klær.
Fæða
[breyta | breyta frumkóða]Bessadýr eiga heima alls staðar um jörðina. Þau eru rándýr og éta smærri lífverur, gerla, þörunga, frumdýr og jafnvel önnur bessadýr.
Æxlun
[breyta | breyta frumkóða]Bessadýr eru með kynkirtla sem eru rétt fyrir ofan garnirnar, Kvendýrin hafa þarfagang sem þjónar bæði æxlun og úrgangslosun. Þar losa þau út egghylki sem karldýrin frjóvga.