Organisatieniveau (biologie)
Een organisatieniveau is een hiërarchisch niveau waarmee men de complexiteit van leven kan indelen. De biologie is een wetenschap die zich uitstrekt van de microscopische schaal (het niveau van moleculen en cellen waaruit organismen bestaan), tot de mondiale schaal (het niveau van de biosfeer: de hele levende planeet). Biologen proberen dit enorme onderzoeksbereik onder te verdelen in verschillende niveaus van biologische organisatie.[1]
Elk organisatieniveau in de hiërarchie vertegenwoordigt een toename van de complexiteit ten opzichte van het voorgaande niveau. Een "object" binnen een niveau bestaat hoofdzakelijk uit de basiseenheden van het vorige niveau.[2] Ieder niveau kenmerkt zich door zijn eigen unieke eigenschappen, wetmatigheden en verklaringsprincipes.[3] Het basisprincipe achter de organisatie is emergentie: de ontwikkeling van nieuwe eigenschappen en functies die afwezig zijn op een lager organisatieniveau.
Niveaus
[bewerken | brontekst bewerken]De organisatieniveaus van klein naar groot:
Ontwikkeling in organisatieniveau van eencellig naar meercellig:[4]
Niveau | Toelichting |
---|---|
Cellen | eencelligen |
Celkolonie (coenobium) | bijvoorbeeld celdraden of -groepen en polair georganiseerde kolonies bij algen en blauwwieren |
Syncytium | eencellig met veel celkernen (poly-energide) |
Coenocytium | celkernen met cytoplasma, waarbij nog geen tussenwanden zijn gevormd voor de individuele kernen; bij algen en schimmels |
Plasmodium | door versmelting of door aggregatie |
Meercellig organisme | organismen met gespecialiseerde cellen in weefsels en organen |
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- ↑ (en) Campbell, N. et al. (2018). Biology: A Global Approach, 11th edition. Pearson Education, New York, 52–55. ISBN 978-1-292-17043-5.
- ↑ (en) Pavé, Alain (2006). Biological and Ecological Systems Hierarchical organization. Springer-Verlag, New York. ISBN 978-1-4020-4126-6.
- ↑ Jacob Klapwijk (2009). Heeft evolutie een doel? Over schepping en emergente evolutie. Uitgeverij Kok, Kampen, 25. ISBN 9789043516563.
- ↑ Vogel, G. & H. Angermann (2001), p. 73
Literatuur
- (de) Vogel, G. & H. Angermann (2001): dtv-Atlas Biologie, Band 3, Deutscher Taschenbuch Verlag