Amenemhat II
![]() | |
władca starożytnego Egiptu | |
Okres |
od 1911 p.n.e. |
---|---|
Poprzednik | |
Następca | |
Dane biograficzne | |
Dynastia | |
Miejsce spoczynku |
piramida Amenemhata II w Dahszur |
Ojciec | |
Żona |
Itakait |
Dzieci |
Senuseret II, |
Amenemhat II – faraon, władca starożytnego Egiptu z XII dynastii, z okresu Średniego Państwa. Prawdopodobnie panował: wraz z ojcem, Senuseretem I od roku 1914 p.n.e., samodzielnie w latach 1911–1882 p.n.e., a potem wraz z synem, Senuseretem II do 1879 roku p.n.e.
Amenemhat II jest władcą, o którym wiadomo niewiele. Z okresu panowania tego władcy, zachowało się niewiele zabytków. Kontynuował, wyznaczone przez swych poprzedników dążenie do odbudowy i reformowania państwa. W administracji państwa znaczącą rolę odgrywali nadal nomarchowie. Świadczą o tym grobowce tych dostojników, z tamtego okresu.
Wydarzenia Pierwszego Okresu Przejściowego zachwiały znacząco organizacją wewnętrzną Egiptu. Osłabiły jego znaczenie militarne i ograniczyły kontakty handlowe i kulturalne. Władcy Średniego Państwa, a zwłaszcza XII dynastii, począwszy od Amenemhata I wytrwale i konsekwentnie odbudowywali i wzmacniali organizację państwowości egipskiej. Kontakty, zapewne kulturalne i handlowe wznawiał i utrzymywał także Amenemhat II. Świadczą o tym znaleziska odkryte w świątyni Montu w Tod. Odkryto tam cztery miedziane skrzynki z kartuszami władcy, zawierające dzieła sztuki, wykonane ze złota, srebra i lapis-lazuli. Przedmioty te, w części pochodziły z Krety, a w części z Babilonii. Podarunki te zapewne świadczą o kontaktach dyplomatycznych, a co za tym idzie kulturalnych i handlowych z tymi krajami. Kontakty utrzymywano także z miastami Tyrem i Byblos.
W czasie panowania Amenemhata kontynuowano wydobycie złota i miedzi na Synaju i w Nubii.
Wiele, spośród bardzo skąpych informacji o Amenemhacie II, dostarczyła eksploracja jego kompleksu grobowego, znajdującego się w Dahszur. Pierwszych prac dokonał tu w latach 1894–1895, Jacques de Morgan. Rdzeń piramidy, zwanej "Białą", zbudowano z kamiennych murów, dzielących całość na kwadratowe komory wypełnione rumoszem skalnym i piaskiem. Całość budowli pokrywała niegdyś okładzina zewnętrzna, wykonana zapewne z wapienia. Nie zachował się żaden, odłamek tej okładziny, co uniemożliwia ustalenie rzeczywistej wielkości piramidy, kąta nachylenia jej boków i wysokości. Obecnie piramida ta jest w znacznym stopniu zrujnowana. Wejście do niej, dziś całkowicie niedostępne, znajdowało się po jej północnej stronie. Od wejścia prowadził zstępujący korytarz, wiodący do poziomego przejścia, które w końcu zagrodzone było dwoma, ogromnymi blokami granitu, jednym opuszczanym pionowo, a drugim zasuwanym poziomo. Za nimi znajdowała się komora grobowa, w której znajdował się sarkofag, wykonany z piaskowca. Na zachód od piramidy Amenemhata znajdują się mastaby, żony władcy Itakait oraz kilku jego córek: Ita, Chnumit, Itawert i Satmerhut. W 1894 roku, podczas prac w mastabach księżniczek, de Morgan odkrył wspaniałe okazy biżuterii: pektorały i naszyjniki, należące do Ity i Chnumit. Zdobią one obecnie ekspozycję sztuki Średniego Państwa w Muzeum Egipskim w Kairze.
Tytulatura
[edytuj | edytuj kod]Królewski Protokół | |||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
serech lub Horusowe: | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
trl.: Hekene-Maat | |||||||||||||||
tłum.: Ten-który-jest-uświęcony-przez-Maat | |||||||||||||||
nebti lub Należący do Obu Pań: | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
trl.: Hekene-Maat | |||||||||||||||
tłum.: Ten-który-jest-uświęcony-przez-Maat | |||||||||||||||
Złotego Horusa: | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
trl.: Maat-cheru | |||||||||||||||
tłum.: Ten-który-mówi-Maat | |||||||||||||||
prenomen lub imię tronowe: | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
trl.: Nebu-kau-Re | |||||||||||||||
tłum.: Złote-są-dusze-Re | |||||||||||||||
nomen lub imię rodowe: | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
trl.: Amenemhat | |||||||||||||||
tłum.: Amon jest na czele (przewodzi) |
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Nicolas Grimal , Dzieje starożytnego Egiptu, Adam Łukaszewicz (tłum.), Warszawa: PIW, 2004, ISBN 83-06-02917-8, OCLC 749417518 .
- Bogusław Kwiatkowski , Poczet faraonów, Warszawa: Iskry, 2002, ISBN 83-207-1677-2, OCLC 830308044 .
- Schneider Th. Leksykon faraonów, PWN, Kraków-Warszawa 2001, ISBN 83-01-13479-8.