Iwan Turkiel
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Przebieg służby | |
Lata służby |
1920–1968 |
Siły zbrojne | |
Główne wojny i bitwy | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Iwan Łukicz Turkiel, ros. Иван Лукич Туркель (ur. 13 września?/26 września 1903 we wsi Fiodorowka, zm. 8 kwietnia 1983 w Moskwie) – Ukrainiec, generał pułkownik lotnictwa Armii Radzieckiej, generał broni Wojska Polskiego.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Iwan Łukicz Turkiel urodził się 26 września 1903 we wsi Fiodorowka, w powiecie aleksandrowskim, obecnie rejon melitopolski obwodu zaporoskiego.
Brał udział w walkach na frontach II wojny światowej jako dowódca sił lotniczych 14A Frontu Północnego (późniejszego Karelskiego)[1].
W okresie od czerwca 1948 roku do maja 1949 roku był słuchaczem Wyższego Akademickiego Kursu w Wyższej Szkole Wojskowej im. Woroszyłowa w Moskwie. Po ukończeniu kursu objął dowództwo 26 Armii Lotniczej. W okresie od 19 stycznia 1951 do 6 listopada 1956 był oddelegowany z Armii Radzieckiej do Wojska Polskiego w stopniu generała broni i wyznaczony na stanowisko dowódcy Wojsk Lotniczych. 25 listopada 1954 został wyznaczony na stanowisko dowódcy Wojsk Lotniczych i Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju. 2 listopada 1956 obowiązki dowódcy przekazał gen. bryg. pil. Janowi Frey-Bieleckiemu.
Po powrocie do ZSRR został pierwszym zastępcą dowódcy, a później dowódcą Lotnictwa Dalekiego Zasięgu (ros. Авиация дальнего действия). Pełnił służbę na stanowisku zastępcy dowódcy Sił Powietrznych ZSRR do spraw szkolenia bojowego[1].
W grudniu 1968 roku został przeniesiony w stan spoczynku. Zmarł 8 kwietnia 1983 roku w Moskwie.
Awanse
[edytuj | edytuj kod]- generał major lotnictwa – 29 października 1941;
- generał porucznik lotnictwa – 28 maja 1943;
- generał pułkownik lotnictwa – 1 marca 1946.
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Urodzony w rodzinie ukraińskiej. Syn Łuki, rolnika i flisaka na Dnieprze i Łukieriji, chłopki. Podczas pobytu w Polsce mieszkał w Warszawie. Żonaty z Anną Odinokową, Rosjanką, z zawodu kreślarką. Małżeństwo miało córkę Linę[2].
Ordery i odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Order Sztandaru Pracy I klasy
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
- Brązowy Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny”
- Order Lenina
- Order Czerwonego Sztandaru – sześciokrotnie
- Order Kutuzowa I klasy
- Order Suworowa II klasy
- Order Kutuzowa II klasy – dwukrotnie
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b WWS Rosii Kto jest kto. airforce.ru, 13.05.2009. [dostęp 2014-03-07]. (ros.).
- ↑ Janusz Królikowski, Generałowie i admirałowie Wojska Polskiego 1943-1990 t. IV: S-Z, Toruń 2010, s. 152-154
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Stefan Czmur, Waldemar Wójcik, Generałowie w stalowych mundurach, Redakcja Czasopism Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej przy współpracy Domu Wydawniczego Bellona, Poznań-Warszawa 2003, ISBN 83-902541-3-1 i ISBN 83-11-09587-6.
- Tadeusz Kmiecik , Polskie lotnictwo wojskowe 1945–1962, Warszawa: „Ulmak”, 2002, ISBN 83-87226-29-7, OCLC 831089471 .
- Edward Jan Nalepa , Oficerowie Armii Radzieckiej w Wojsku Polskim 1943–1968, Warszawa: Bellona, 1995, ISBN 83-11-08353-3, OCLC 830273795 .
- Cudzoziemcy odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1944–1989)
- Cudzoziemcy odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1944–1989)
- Generałowie broni ludowego Wojska Polskiego
- Radzieccy generałowie pułkownicy lotnictwa
- Odznaczeni Brązowym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny”
- Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru
- Odznaczeni Orderem Kutuzowa
- Odznaczeni Orderem Lenina
- Odznaczeni Orderem Suworowa
- Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy
- Radzieccy żołnierze II wojny światowej
- Radzieccy wojskowi narodowości ukraińskiej
- Urodzeni w 1903
- Zmarli w 1983