Nilgau
Boselaphus | |||
de Blainville, 1816[1] | |||
![]() samiec nilgau indyjskiego (Boselaphus tragocamelus) | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Rząd | |||
Podrząd | |||
Infrarząd | |||
Rodzina | |||
Podrodzina | |||
Plemię | |||
Rodzaj |
nilgau | ||
Typ nomenklatoryczny | |||
Antilope picta Pallas, 1777 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766) | |||
Synonimy | |||
| |||
Gatunki | |||
|
Nilgau[9] (Boselpahus) – rodzaj ssaków kopytnych z podrodziny bawołów (Bovinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).
Zasięg występowania
[edytuj | edytuj kod]Rodzaj obejmuje jeden żyjący współcześnie gatunek występujący w Azji Południowej[10][11][12].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Długość ciała (bez ogona) 170–210 cm, długość ogona 45–53 cm, wysokość w kłębie 120–140 cm; masa ciała 120–288 kg[11][13].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Rodzaj (w randze podrodzaju w obrębie Cerophorus) zdefiniował w 1816 roku zoolog i anatom Henri Marie Ducrotay de Blainville w artykule poświęconym kilku gatunkom przeżuwaczy opublikowanym na łamach Bulletin de la Société philomathique de Paris[1]. de Blainville wymienił trzy gatunki – Antilope gnu J.F. Gmelin, 1788 (= Antilope gnou E.A.W. Zimmermann, 1780), Antilope picta Pallas, 1777 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766) i Antilope oreas Pallas, 1777 (= Antilope oryx Pallas, 1766) – nie wskazując gatunku typowego; w ramach późniejszego oznaczenia w 1900 roku angielscy zoolodzy Philip Lutley Sclater i Oldfield Thomas na typ nomenklatoryczny wyznaczyli Antilope picta Pallas, 1777 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766)[14].
Etymologia
[edytuj | edytuj kod]- Boselaphus (Buselaphus, Bosephalus, Boselaphas): zbitka wyrazowa nazw rodzajów: Bos Linnaeus, 1758 (bydło) oraz Elaphus C.H. Smith, 1827 (jeleń)[15].
- Hippelaphus: gr. ιππελαφος ippelaphos ‘koń-jeleń’, od ιππος ippos ‘koń’; ελαφος elaphos ‘jeleń’[16]. Gatunek typowy: Goldfuss wymienił trzy gatunki – Antilope gnu J.F. Gmelin, 1788 (= Antilope gnou E.A.W. Zimmermann, 1780), Antilope picta Pallas, 1777 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766) i Antilope oreas Pallas, 1777 (= Antilope oryx Pallas, 1766) – nie wskazując gatunku typowego.
- Portax: gr. πορταξ portax, πορτακος portakos lub πορτις portis, πορτιoς portios ‘cielę, młoda krowa’[17]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Damalis risia C.H. Smith, 1827 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766).
- Tragelaphus: gr. τραγελαφος tragelaphos ‘kozło-jeleń’, od τραγος tragos ‘kozioł’; ελαφος elaphos ‘jeleń’[18]. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Tragelaphus Hippelaphus Ogilby, 1837 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766).
- Oreades: gr. ορειας oreias, ορειαδος oreiados ‘mieszkanka gór, nimfa górska’[19]. Gatunek typowy: Schinz wymienił trzy gatunki – Antilope picta Pallas, 1777 (= Antilope tragocamelus Pallas, 1766), Damalis canna C.H. Smith, 1827 (= Antilope oryx Pallas, 1766) i Antilope oreas Pallas, 1777 (= Antilope oryx Pallas, 1766) – nie wskazując gatunku typowego.
Podział systematyczny
[edytuj | edytuj kod]Do rodzaju należy jeden występujący współcześnie gatunek[20][13][10][9]:
- Boselaphus tragocamelus (Pallas, 1766) – nilgau indyjski
Opisano również wymarły gatunek[21]:
- Boselaphus namadicus (Rütimeyer, 1878)
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b H.M.D. de Blainville. Sur plusieurs espèces d’animaux mammifères, de l’ordre des ruminans. „Bulletin de la Société philomathique de Paris”. Année 1816, s. 75, 1816. (fr.).
- ↑ G.A. Goldfuss: Handbuch der Zoologie. Cz. 2. Nürnburg: Johann Leonhard Schrag, 1820, s. 510. (niem.).
- ↑ C.H. Smith: Synopsis of the species of the class Mammalia. W: G. Cuvier & E. Griffith (redaktorzy): The animal kingdom: arranged in conformity with its organization. Cz. 5. London: G.B. Whittaker, 1827, s. 366. (ang.).
- ↑ W. Ogilby. On the generic characters of Ruminants. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 4, s. 138, 1836. (ang.).
- ↑ H.G.L. Reichenbach: Die vollständigste Naturgeschichte des In- und Auslandes. T. 3: Der Säugethiere. Dresden und Leipzig: 1845, s. 142. (niem.).
- ↑ H.R. Schinz: Systematisches Verzeichniss aller bis jetzt bekannten Säugethiere oder Synopsis Mammalium nach dem Cuvier’schen System. Cz. 2. Solothurn: Verlag von Jent und Bakmann, 1845, s. 448. (niem.).
- ↑ T. Horsfield: A catalogue of the mammalia in the Museum of the Hon. East-India Company. London: Printed by J. & H. Cox, 1851, s. 99. (ang.).
- ↑ G.M. Allen. A checklist of African mammals. „Bulletin of the Museum of Comparative Zoology at Harvard College”. 83, s. 586, 1939. (ang.).
- ↑ a b Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 180. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 326. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- ↑ a b C. Groves, D. Leslie, B. Huffman, R. Valdez, K. Habibi, P. Weinberg, J. Burton, P. Jarman & W. Robichaud: Family Cervidae (Deer). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 2: Hoofed Mammals. Barcelona: Lynx Edicions, 2011, s. 591. ISBN 978-84-96553-77-4. (ang.).
- ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Boselaphus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-09-22].
- ↑ a b Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 601. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
- ↑ P.L. Sclater & O. Thomas: The book of antelopes. Cz. 4. London: R.H. Porter, 1899–1900, s. 149.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 140.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 325.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 558.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 684.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 479.
- ↑ N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Treeview of Mammalian Taxonomy Hierarchy. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.11) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2023-11-30]. (ang.).
- ↑ L. Rütimeyer. Die rinder der tertiär-epoche nebst vorstudien zu einer Natürlichen Geschichte der Antilopen. „Abhandlungen der schweizerischen paläontologischen Gesellschaft”. 4, s. 89, 1977. (niem.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 1–984, 1904. (ang.).