Rufina Ludwiczak
Państwo działania | |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
23 lipca 1906 |
Data i miejsce śmierci |
14 sierpnia 2001 |
profesor zwyczajny nauk farmaceutycznych | |
Specjalność: chemia | |
Alma Mater | |
Profesura |
1966 |
Nauczyciel akademicki | |
Uczelnia |
Uniwersytet Poznański |
Okres zatrudn. |
1933–1949 |
Uczelnia | |
Okres zatrudn. |
1945–1948 |
Uczelnia | |
Okres zatrudn. |
1950–1976 |
Prodziekan | |
Wydział |
Wydział Farmaceutyczny |
Okres spraw. |
1952–1952 |
Dziekan | |
Wydział |
Wydział Farmaceutyczny |
Okres spraw. |
1952–1962 |
Odznaczenia | |
![]() ![]() |
Rufina Stella Ludwiczak (ur. 23 lipca 1906 w Poznaniu, zm. 14 sierpnia 2001 tamże) – polska farmaceutka, chemik, nauczyciel akademicki Uniwersytetu Poznańskiego i Akademii Medycznej w Poznaniu, posłanka na Sejm PRL III kadencji.
Rodzina
[edytuj | edytuj kod]Córka Ignacego (krojczy) i Konstancji Kurczewskiej (krawcowa). Jej ojciec, dzięki zapobiegliwości swoich rodziców (Jan i Salomea z Pawelów) ukończył Królewskie Gimnazjum im. Augusty Wiktorii. Od 1912 miał własny sklep krawiecki[1]. Rufina miała czworo rodzeństwa: Witalisa, Zdobysława, Kazimierę i Bogdana. Jej stryjem był ks. Antoni Ludwiczak[2]. W czasie Wielkiej Wojny ojciec został powołany do wojska i przebywał na froncie wschodnim, w związku z czym zlikwidowano sklep. Powrócił już po wybuchu powstania wielkopolskiego[3].
Wykształcenie i praca zawodowa
[edytuj | edytuj kod]Od 1913 uczęszczała do Prywatnej Wyższej Szkoły Żeńskiej Mathilde Wegener. Oficjalną edukację uzupełniała na nieformalnych spotkaniach, gdzie uczyła się religii, języka polskiego. Należała też do tajnej drużyny harcerskiej im. Emilii Plater. W czasie wojny nauka odbywała się w budynku technikum budowlanego. Po wybuchu powstania rozpoczęto naukę w języku polskim, ale na wiosnę 1919 szkołę zlikwidowano. Stąd od jesieni tego roku Rufina uczęszczała do Państwowej Uczelni Żeńskiej im. Dąbrówki w Poznaniu. Tutaj szczególną rolę w jej edukacji odegrała nauczycielka chemii – Eufemia Mendlewska[3]. Od 1925 do 1932 studiowała w Poznaniu chemię. Pracę magisterską (O kupreidynie i niektórych jej pochodnych) napisała u prof. Jerzego Suszki. W 1932 podjęła pracę na Uniwersytecie Ludowym w Dalkach, gdzie nauczała języka polskiego, chemii, fizyki, śpiewu, grała na fisharmonii. Jednak prof. Suszko zachęcił ją do pracy naukowej. Od 1933 była asystentką-wolontariuszką w Zakładzie Chemii Organicznej Uniwersytetu Poznańskiego. W 1936 obroniła doktorat (O nowych przekształceniach chinidyny pod wpływem kwasu siarkowego), otrzymując zań srebrny medal macierzystej uczelni. Przed II wojną światową otrzymała od Polskiej Akademii Umiejętności nagrodę pieniężną[4].
Po wybuchu wojny, mimo gotowości do pracy naukowej, nie mogła jej kontynuować na skutek zakazu niemieckich władz okupacyjnych. Pod koniec 1939 została wysiedlona do Ostrowca Świętokrzyskiego, zabierając ze sobą notatki i wyniki eksperymentów przeprowadzanych w ramach habilitacji. Już w styczniu 1940 sprowadził ją do Krakowa prof. Suszko. Tutaj w tym samym miesiącu podjęła pracę w fabryce chemicznej „Fluor”. Od jesieni nauczała chemii w Żeńskiej Szkole Ekonomiczno-Handlowej w Krakowie (zamknięta w 1941). Następnie uczyła w Państwowej Szkole Chemotechników. Kiedy Niemcy utworzyli laboratorium badania przetworów ogrodnictwa – podjęła tam pracę z prof. Suszko (badano m.in. jakość marmolad i win, tych pierwszych do badań zużywano niewiele – resztę zabierano dla rodziny). Tutaj prowadzono tajne nauczanie dla studentów farmacji i medycyny z Uniwersytetu Jagiellońskiego i Uniwersytetu Ziem Zachodnich, w które Ludwiczak włączyła się w roku akademickim 1944/1945[5].
Wiosną 1945 wróciła do Poznania. W 1945 uzyskała habilitację[6]. W 1945-1946 prowadziła wykłady z chemii środków spożywczych. Od 1945 do 1948 była też zastępcą profesora w Akademii Handlowej w Poznaniu i kierownikiem Katedry i Zakładu Technologii i Towaroznawstwa tamże. W 1948 wyjechała na pobyt naukowy do Glasgow. W 1948 została kierownikiem Katedry Chemii Organicznej i Biologicznej Wydziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Poznańskiego (kuratorem do czasu jej powrotu w 1949 był prof. Suszko). Wydział Farmaceutyczny został od 1950 przeniesiony na Akademię Medyczną w Poznaniu. W 1952 była prodziekanem tego wydziału, od 1952 do 1962 i w 1966 – dziekanem. Funkcję prorektora ds. nauki pełniła w latach 1962–1965. Przez wiele lat zasiadała w Senacie Akademii Medycznej[7].
Od 1948 była profesorem nadzwyczajnym, a od 1966 – zwyczajnym[8]. W 1976 przeszła na emeryturę. Jest pochowana na Cmentarzu Junikowskim[6].
W latach 1961–1965 jako bezpartyjna pełniła mandat posłanki na Sejm PRL z okręgu Poznań, gdzie należała do Komisji Zdrowia i Kultury Fizycznej[9].
Została odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[9].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 140.
- ↑ W. Szafrański, Witalis Ludwiczak – prawnik z olimpijskim paszportem, Poznań 2004, s. 7, 9.
- ↑ a b A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 141.
- ↑ A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 141–143.
- ↑ A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 143–144.
- ↑ a b A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 143.
- ↑ A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 144–148.
- ↑ A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 149.
- ↑ a b www.sejm.gov.pl [dostęp: 24 sierpnia 2018 r.]
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- A. Magowska, Rufina Stella Ludwiczak (1906-2001) – chemik organik, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 50, 2005, 1, s. 139–154.
- Absolwenci Wydziału Chemii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
- Harcerze
- Ludzie urodzeni w Poznaniu
- Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa)
- Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa)
- Pochowani na Cmentarzu na Junikowie
- Polacy wysiedleni z Wielkopolski 1939–1941
- Polscy chemicy
- Posłowie z okręgu Poznań (PRL)
- Prorektorzy Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
- Wykładowcy Wydziałów Lekarskiego i Farmaceutycznego Uniwersytetu Poznańskiego
- Urodzeni w 1906
- Zmarli w 2001