Samuel Kristeller
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
26 maja 1820 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
15 lipca 1900 |
Zawód, zajęcie |
lekarz ginekolog |
Samuel Kristeller (ur. 26 maja 1820 w Książu Wielkopolskim, zm. 15 lipca 1900 w Berlinie) – niemiecki lekarz, ginekolog i położnik.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodzony w rodzinie żydowskiej[1]. Studiował w Berlinie od 1839, dyplom uzyskał w 1844[2]. Po studiach pracował przez pewien czas w Gnesen, gdzie w 1850 został fizykiem powiatowym, czyli radcą do spraw zdrowotnych, będąc pierwszym Żydem w Prusach na tym stanowisku[3]. W 1851 powrócił do Berlina, gdzie był właścicielem prywatnej kliniki ginekologicznej i angażował się społecznie (np. prowadząc nieodpłatna praktykę dla ubogich). W czasie wojen w 1866 oraz 1870 i 1871 był naczelnym chirurgiem w szpitalach żołnierskich. W 1867 został radcą sanitarnym, a w 1873 tajnym radcą sanitarnym (geheimer Sanitätsrat)[1].
Był założycielem Lekarskiej Kasy Zapomogowej w Berlinie, współzałożycielem Niemieckiego Towarzystwa Ginekologicznego[4] i prezydentem wykonawczym Komitetu Żydowskiego (należał doń od 1882). Działał w Towarzystwie na rzecz Propagowania Rzemiosła wśród Żydów oraz w Towarzystwie Pomocy Żydom w Rosji i Rumunii[1].
Działalność pisarska
[edytuj | edytuj kod]Pisał liczne eseje do czasopism medycznych, jak również przełożył na język niemiecki kilka poematów hebrajskich. Napisał „Cytaty z Biblii z zasad żydowskiej nauki o moralności”[1].
Osiągnięcia medyczne
[edytuj | edytuj kod]Wprowadził rękoczyn położniczy, nazwany na jego cześć manewrem Kristellera. Odkrył rolę czopu śluzowego szyjki macicy (czopu Kristellera) w zapłodnieniu. Zmodyfikował kilka narzędzi porodowych, między innymi wprowadził specjalny mechanizm w kleszczach porodowych, który umożliwiał modyfikowanie ich nacisku na główkę płodu[1].
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Jego synem był Paul Kristeller, historyk sztuki[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Krzysztof Budzyń, Docent doktor Samuel Kristeller (1820-1900), w: Śremski Notatnik Historyczny, nr 5/2010, s. 89–91, ISSN 1899-4237
- ↑ Kristeller, Samuel. W: J.L. Pagel: Biographisches Lexikon hervorragender Ärzte des neunzehnten Jahrhunderts. Berlin-Wiedeń: Urban & Schwarzenberg, 1901, s. 914 i 915.
- ↑ Dawid Jung, Szpital przy ul. św. Jana 9: Samuel Kristeller [w:] 13 pomysłów na Gniezno i okolice. Przewodnik tematyczny dla turystów (red. nauk. Armin Mikos von Rohrscheidt), Gniezno 2016, s. 115.
- ↑ Konrad Neitzel: Chirurgen des 19. Jahrhunderts. Tuttlingen: Aesculap AG & CO. KG, 2001, s. 62 i 63.
- ↑ Franz Menges. Kristeller, Samuel W: Neue Deutsche Biographie Bd. 13 Berlin, 1982