Isambard Kingdom Brunel
Isambard Kingdom Brunel | |
---|---|
![]() Portret Isambarda Brunela | |
Rođenje | 9. april 1806. Portsmouth, Hampshire |
Smrt | 15. septembar 1859 City of Westminster, London |
Nacionalnost | Englez |
Zanimanje | Inženjer, izumitelj |
Poznat/a po | parobrodima; Great Western i Great Eastern |
Isambard Kingdom Brunel' (* Portsmouth, Hampshire, 9. april 1806. - † City of Westminster, London, 15. septembar 1859.) bio je britanski Inženjer i izumitelj, poznat kao graditelj prvog prekooceanskog parobroda.[1]
Kao sin jedinac Inženjera i izumitelja Marca Isambarda Brunela, svoj prvi posao dobio je 1825. kao Inženjer na gradnji tunela ispod Temze, koju je vodio njegov otac. Na njegovom prokapanju radio je do 1828. kad je u iznenadnoj poplavi teško ranjen Dok se oporavljao, pripremio nacrte za izgradnju visećeg mosta preko kanjona Rijeke Avon u Bristolu, na kraju je njegova ideja usvojena u konkurenciji sa tad čuvenim škotskim Inženjerom Thomasom Telfordom, pa je tako između 1830.-63 izveden viseći most Clifton.[1]
Nakon tog je radio kao Inženjer Bristolske luke, gdje je proveo opsežna poboljšanja. On je projektirao i do 1831. izveo dokove Monkwearmouth, nakon tog je slične radove izveo u Brentfordu, Briton Ferryu, Milford Havenu i Plymouthu. Od 1833. radi kao glavni inženjer u kompaniji Great Western Railway, tu je uveo željezničke tračnice raspona 2 metra, koje su omogućavale veću brzinu, što je ubrzo dovelo do rata oko tračnica, ali je istovremeno bio veliki poticaj napretku željeznice. Nakon tog je radio za kompaniju South Devon, u kojoj je 1844. uveo sistem pneumatskog pogona, ali mu taj eksperiment nije uspio.[1]
U svakom slučaju Brunel je bio zaslužan za izgradnju više od 1600 km željezničkih pruga po Jugozapadnoj Engleskoj, Midlandsu, Južnom Walesu i Irskoj. U Italiji je podigao dvije željezničke pruge, nakon tog je radio kao savjetnik na izgradnji viktorijanskih pruga po Australiji i Bengalu. Kao projektant na željeznici izveo je puno tunela i mostova (Maidenhead, Chepstow, Saltash), isto tako među prvima je počeo koristiti kesone kod izgradnje pilona za mostove.[1]
Brunel je naročito puno doprinjeo razvoju pomorstva sa svoja tri parobroda; Great Western (1837.), Great Britain (1843.) i Great Eastern (prvobitno nazvan Levijatan, 1858.), od kojih je svaki bio najveći na svijetu kad je napravljen.[1]
Drveni Great Western - parobrod lopatar. bio je prvi putnički brod koji je redovno prevozio preko Atlantika. Great Britain bio je prvi brod sa željeznim trupom i propelerom, a Great Eastern sa dvostrukim pogonom na lopatice i propeler, bio je prvi brod sa dvostrukim željeznim trupom. Punih četrdeset godina bio je najveći na svijetu, iako nije bio tako uspješan kao putnički brod, postao je slavan nakon što je položio prvi transatlanski telegrafski kabl.[1]
Brunel se okušao i izradi velikih topova, a projektirao je i izgradio oklopnu baržu koja se koristila u napadu na Kronštat 1854 za vrijeme Krimskog rata. Također je osmislio konstrukciju kompletne montažne bolnice koja je 1855. transportirana u dijelovima na Krim.[1]