Demografia e Serbisë
Në territorin e Serbisë jetojnë disa popuj, sidomos në Vojvodinë, e cila ka qenë pjesë e Perandorisë Austro-Hungareze dhe në të cilën kanë jetuar hungarezë, austriakë, sllovakë, rumunë, rusë, kroatë, serbë, malazezë, shqiptarë, etj. Në Serbi përveç serbëve që përbëjnë shumicën, jetojnë edhe shqiptarë (Lugina e Preshevës, Medvegjë, Beograd, e qytete tjera), malazez, boshnjakë (në Sanxhak të Pazarit të Ri), bullgarë, vlleh (Serbia Lindore), romë, etj.
- Nga viti 1950 deri në vitin 1987 popullsia e Serbisë është rritur vetëm për 35,6 %, e Vojvodinës për 22,1 %, ndërsa të dhënat për vitin 2002 tregojnë se popullsisë e Serbisë dhe e Vojvodinës ka shënuar zvogëlim. Arsyet janë të shumta, prej luftës e deri tek emigrimi i të rinjve në vendet e zhvilluara.
- Popullsia e Serbisë dhe e Vojvodinës prej viteve të 50-ta e deri në fund të dekadës së tetë ka shënuar rritje të vogël absolute e relative. Prej fillimit të viteve të 90-ta e më pas popullsia e Serbisë dhe e Vojvodinës ka shënuar depopullim nga arsyeja e plakjes dhe e migrimit të popullsisë së re.
- Serbia dhe Vojvodina dallohen me strukturë heterogjene nacionale, kanë shtim të ulët të popullsisë, pak analfabet, pjesëmarrje relativisht të ulët të popullsisë bujqësore (15-20 %), pjesëmarrje të konsiderueshme të popullsisë urbane (52 %), dendësi të mesme të popullsisë (rreth 100 b/km²). Në serbi dhe në Vojvodinë jetojnë rreth 7,5 milion banorë, në Serbinë e ngushtë 5,5 milion dhe në Vojvodinë rreth 2 milion banorë. Në Serbi 82,9 % të popullsisë e përbëjnë serbët, 3,9 % hungarezët, boshnjakët e myslimanë 2,07 %, romët 1,4 %, malazezët dhe kroatët nga 0,9 %, shqiptarët 0,82 %. (Në Luginën e Preshevës dhe në qytete të Serbisë) dhe të tjerët 7 %.
- Në Vojvodinë jetojnë më shum popuj (mbi 20) : serb (65 % në vitin 2002), hungarezë 19 %, jugosllavë 8 %, rreth 3 % kroatë, rreth 2,5 sllovakë, pastaj malazezë, rus, rom, etj.
Viteve të fundit lindshmëria është shumë e ulët dhe si shumë shtete të ballkanit edhe Serbia ballafaqohet me emigrimin e popullsisë drejt vendeve me të ardhura më të larta. Banka Botërore vlerëson se edhe 30 vite, do të ketë vetëm 5.8 milion serbë në vend të 7 milion aktual.
Qeveria serbe është përpjekur të ndalojë këtë tendencë, duke ofruar ndihmë financiare për familjet e mëdha dhe duke inkurajuar inseminimin artificial. Por deri më tani, nuk ka pasur sukses.
Demografia sipas CIA World Factbook 2010
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Serbia ka 7 344 847 banor, në botë radhitet në vendin : 97 (vl. qershor 2010)
- Struktura Moshore :
- 0-14 vjet : 15,2 % (577.534 meshkuj / femra 541231)
- 15-64 vjet : 68,1 % (2.503.260 meshkuj / femra 2501844)
- 65 vjeç e lart : 16,6 % (500.794 meshkuj / femra 720.184) (vler. 2010)
- Mosha mesatare :
- gjithë : 41,1 vite
- mashkull : 39,4 vjet
- femra : 42,9 vjet (2010 vler.)
- Shkalla e rritjes së popullsisë :
- -0,469 % (Vler. 2010), në botë radhitet në vendin : 224
- Shkalla e lindjeve :
- Lindje 9,2 / 1000 popullsia (2010 vler.), krahasim vend në botë : 206
- Shkalla e vdekjeve:
- 13,89 vdekje / 1000 popullsisë (korrik 2010 vler.), në botë radhitet në vendin : 19
- Shkalla e migrimit neto :
- 0 emigrant (s) / 1000 popullsia (2010 vler.), në botë radhitet në vendin : 72
- Shkala e urbanizimit :
- popullsisë urbane : 52 % e popullatës së përgjithshme (2008)
- Shkalla e urbanizimit : Shkalla e 0,5 % vjetore e ndryshimit (2005-10 vler.)
- Struktura gjinore :
- në lindje: 1,065 mashkull (a) / femra
- nën 15 vjeç: 1,07 mashkull (a) / femra
- 15-64 vjet: 1 mashkull (a) / femra
- 65 vjet dhe më lart: 0,7 mashkull (a) / femra
- Popullsia gjithë : 0,95 mashkull (a) / femra (vler. 2010)
- Shkalla e vdekshmërisë së foshnjeve :
- gjithë : 6,65 vdekje / 1000 lindje të gjalla, në botë radhitet në vendin : 175
- mashkull: 7,68 vdekje / 1000 lindje të gjalla
- femra: 5,56 vdekje / 1000 lindje të gjalla (vler. 2010)
- Jetëgjatësia në lindje :
- Popullsia përgjithë : 74,09 vjet, në botë radhitet në vendin : 101
- mashkull : 71,26 vjet
- femra : 77,1 vjet (2010 vler.)
- Koeficienti i përgjithë i fertilitetit :
- 1,39 fëmijët e lindur / grua (vler. 2010), në botë radhitet në vendin : 200
- HIV / AIDS - Shkalla e rritur Prevalenca :
- 0,1 % (2009 vler.), në botë radhitet në vendin : 160
- HIV / AIDS - njerëzit që jetojnë me HIV / AIDS : 6400 (2009 vler.), në botë radhitet në vendin : 117
- HIV / AIDS - Vdekje : më pak se 100 (2009 vler.), në botë radhitet në vendin: 133
- Grupet etnike :
- Serbë 82,9 %, 3,9 % hungarezë, Rome (Egjiptas) 1,4 %, 1,1 % Jugosllavët, boshnjakët 1,8 %, malazez 0,9 %, të tjera 8 % (2002 regjistrimit)
- Struktura fetare :
- 85 % ortodokse serbe, katolike 5,5 %, 1,1 % protvler.antë, myslimanë 3,2 %, 2,6 % të papërcaktuar, të tjerë, të panjohur, ose ateist 2,6 % (2002 regjistrimit)
- Struktura gjuhësore :
- 88,3 % serbe (zyrtare), 3,8 % hungarezë, boshnjake 1,8 %, Romany (Gypsy) 1,1 %, të tjerë 4,1 %, 0,9 % të panjohur (sipas regjistrimit 2002)
Popullsia mesatare | Lindjet | Vdekjet | Ndryshimi natyror | Shkalla e lindjes(per 1000) | Shkalla e vdekshmërisë (per 1000) |
Ndryshimi Natyror(per 1000) | Shkalla totale e fertilitetit | Popullsia femërore fertile(15–49 vjeç) | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1950 | 5,969,977 | 163,297 | 76,851 | 86,446 | 27.4 | 12.9 | 14.5 | 3.11 | 1,667,489 |
1951 | 6,045,982 | 145,197 | 80,034 | 65,163 | 24.0 | 13.2 | 10.8 | 2.70 | 1,679,515 |
1952 | 6,106,976 | 161,306 | 67,870 | 93,436 | 26.4 | 11.1 | 15.3 | 2.94 | 1,691,530 |
1953 | 6,186,015 | 151,672 | 68,168 | 83,504 | 24.5 | 11.0 | 13.5 | 2.69 | 1,703,548 |
1954 | 6,271,014 | 152,569 | 62,610 | 89,959 | 24.3 | 10.0 | 14.3 | 2.66 | 1,714,614 |
1955 | 6,369,436 | 140,396 | 65,179 | 75,217 | 22.0 | 10.2 | 11.8 | 2.42 | 1,725,685 |
1956 | 6,422,999 | 132,078 | 67,105 | 64,973 | 20.6 | 10.4 | 10.1 | 2.26 | 1,736,751 |
1957 | 6,481,984 | 118,535 | 61,885 | 56,650 | 18.3 | 9.5 | 8.7 | 2.03 | 1,739,485 |
1958 | 6,535,020 | 118,425 | 55,564 | 62,861 | 18.1 | 8.5 | 9.6 | 2.05 | 1,742,115 |
1959 | 6,587,014 | 114,872 | 60,850 | 54,022 | 17.4 | 9.2 | 8.2 | 2.02 | 1,739,287 |
1960 | 6,638,992 | 119,298 | 61,872 | 57,426 | 18.0 | 9.3 | 8.6 | 2.12 | 1,733,296 |
1961 | 6,689,077 | 115,222 | 57,990 | 57,232 | 17.2 | 8.7 | 8.6 | 2.08 | 1,727,303 |
1962 | 6,740,264 | 110,008 | 62,830 | 47,178 | 16.3 | 9.3 | 7.0 | 2.03 | 1,735,235 |
1963 | 6,787,950 | 108,324 | 57,778 | 50,546 | 16.0 | 8.5 | 7.4 | 2.02 | 1,750,899 |
1964 | 6,832,855 | 103,847 | 62,100 | 41,747 | 15.2 | 9.1 | 6.1 | 1.96 | 1,769,796 |
1965 | 6,876,624 | 106,699 | 58,856 | 47,843 | 15.5 | 8.6 | 7.0 | 2.02 | 1,807,362 |
1966 | 6,927,969 | 103,775 | 55,471 | 48,304 | 15.0 | 8.0 | 7.0 | 1.98 | 1,843,693 |
1967 | 6,966,522 | 103,491 | 62,915 | 40,576 | 14.9 | 9.0 | 5.8 | 1.96 | 1,887,344 |
1968 | 7,007,586 | 103,621 | 60,932 | 42,689 | 14.8 | 8.7 | 6.1 | 1.95 | 1,945,878 |
1969 | 7,123,249 | 105,478 | 68,152 | 37,326 | 14.8 | 9.6 | 5.2 | 1.93 | 1,972,004 |
1970 | 7,164,993 | 102,453 | 67,211 | 35,242 | 14.3 | 9.4 | 4.9 | 1.81 | 2,012,702 |
1971 | 7,211,716 | 104,070 | 65,872 | 38,198 | 14.4 | 9.1 | 5.3 | 1.83 | 2,020,324 |
1972 | 7,267,030 | 106,859 | 70,822 | 36,037 | 14.7 | 9.7 | 5.0 | 1.83 | 2,019,717 |
1973 | 7,322,344 | 108,361 | 67,152 | 41,209 | 14.8 | 9.2 | 5.6 | 1.84 | 2,036,056 |
1974 | 7,377,659 | 110,458 | 66,457 | 44,001 | 15.0 | 9.0 | 6.0 | 1.86 | 2,020,513 |
1975 | 7,432,973 | 112,945 | 69,590 | 43,355 | 15.2 | 9.4 | 5.8 | 1.88 | 2,010,021 |
1976 | 7,488,287 | 114,035 | 68,565 | 45,470 | 15.2 | 9.2 | 6.1 | 1.89 | 2,002,713 |
1977 | 7,543,601 | 111,510 | 68,924 | 42,586 | 14.8 | 9.1 | 5.6 | 1.86 | 1,994,191 |
1978 | 7,598,916 | 110,622 | 71,986 | 38,636 | 14.6 | 9.5 | 5.1 | 1.86 | 1,974,022 |
1979 | 7,654,230 | 109,953 | 72,306 | 37,647 | 14.4 | 9.4 | 4.9 | 1.87 | 1,986,006 |
1980 | 7,709,544 | 109,597 | 76,180 | 33,417 | 14.2 | 9.9 | 4.3 | 1.86 | 1,997,988 |
1981 | 7,736,787 | 103,407 | 78,086 | 25,321 | 13.4 | 10.1 | 3.3 | 1.76 | 1,977,061 |
1982 | 7,763,335 | 106,575 | 78,473 | 28,102 | 13.7 | 10.1 | 3.6 | 1.84 | 1,947,609 |
1983 | 7,788,100 | 108,003 | 83,506 | 24,497 | 13.9 | 10.7 | 3.1 | 1.89 | 1,914,434 |
1984 | 7,813,549 | 107,036 | 82,742 | 24,294 | 13.7 | 10.6 | 3.1 | 1.90 | 1,921,422 |
1985 | 7,835,902 | 101,938 | 81,836 | 20,102 | 13.0 | 10.4 | 2.6 | 1.84 | 1,920,627 |
1986 | 7,853,824 | 99,419 | 83,977 | 15,442 | 12.7 | 10.7 | 2.0 | 1.82 | 1,911,361 |
1987 | 7,868,027 | 98,279 | 83,426 | 14,853 | 12.5 | 10.6 | 1.9 | 1.82 | 1,919,612 |
1988 | 7,884,218 | 97,471 | 83,616 | 13,855 | 12.4 | 10.6 | 1.8 | 1.82 | 1,899,146 |
1989 | 7,893,787 | 91,270 | 85,256 | 6,014 | 11.6 | 10.8 | 0.8 | 1.72 | 1,895,541 |
1990 | 7,897,937 | 90,467 | 85,515 | 4,952 | 11.5 | 10.8 | 0.6 | 1.72 | 1,899,883 |
1991 | 7,824,589 | 90,378 | 89,072 | 1,306 | 11.6 | 11.4 | 0.2 | 1.82 | 1,813,520 |
1992 | 7,787,897 | 86,877 | 93,475 | -6,598 | 11.2 | 12.0 | -0.8 | 1.76 | 1,821,688 |
1993 | 7,751,205 | 87,931 | 95,121 | -7,190 | 11.3 | 12.3 | -0.9 | 1.78 | 1,833,456 |
1994 | 7,714,513 | 85,292 | 93,011 | -7,719 | 11.1 | 12.1 | -1.0 | 1.72 | 1,846,610 |
1995 | 7,677,821 | 86,236 | 93,933 | -7,697 | 11.2 | 12.2 | -1.0 | 1.74 | 1,860,970 |
1996 | 7,641,129 | 82,548 | 98,370 | -15,822 | 10.8 | 12.9 | -2.1 | 1.66 | 1,868,882 |
1997 | 7,604,437 | 79,716 | 98,068 | -18,352 | 10.5 | 12.9 | -2.4 | 1.61 | 1,864,628 |
1998 | 7,567,745 | 76,330 | 99,376 | -23,046 | 10.1 | 13.1 | -3.0 | 1.54 | 1,855,228 |
1999 | 7,540,401 | 72,222 | 101,444 | -29,222 | 9.6 | 13.5 | -3.9 | 1.46 | 1,844,875 |
2000 | 7,516,346 | 73,764 | 104,042 | -30,278 | 9.8 | 13.8 | -4.0 | 1.48 | 1,831,994 |
2001 | 7,503,433 | 78,435 | 99,008 | -20,573 | 10.5 | 13.2 | -2.7 | 1.58 | 1,821,493 |
2002 | 7,500,031 | 78,101 | 102,785 | -24,684 | 10.4 | 13.7 | -3.3 | 1.57 | 1,810,526 |
2003 | 7,480,591 | 79,025 | 103,946 | -24,921 | 10.6 | 13.9 | -3.3 | 1.59 | 1,789,668 |
2004[5] | 7,463,157 | 78,186 | 104,320 | -26,134 | 10.5 | 14.0 | -3.5 | 1.57 | 1,770,053 |
2005 | 7,440,769 | 72,180 | 106,771 | -34,591 | 9.7 | 14.3 | -4.6 | 1.45 | 1,750,845 |
2006 | 7,411,569 | 70,997 | 102,884 | -31,887 | 9.6 | 13.9 | -4.3 | 1.43 | 1,733,316 |
2007 | 7,381,579 | 68,102 | 102,805 | -34,703 | 9.2 | 13.9 | -4.7 | 1.38 | 1,718,428 |
2008 | 7,350,222 | 69,083 | 102,711 | -33,628 | 9.4 | 14.0 | -4.6 | 1.41 | 1,704,735 |
2009 | 7,320,807 | 70,299 | 104,000 | -33,701 | 9.6 | 14.2 | -4.6 | 1.44 | 1,691,363 |
2010[6] | 7,291,436 | 68,304 | 103,211 | -34,907 | 9.4 | 14.2 | -4.8 | 1.41 | 1,677,562 |
2011 | 7,236,519 | 65,598 | 102,935 | -37,337 | 9.1 | 14.2 | -5.2 | 1.40 | 1,632,708 |
2012 | 7,201,497 | 67,257 | 102,400 | -35,143 | 9.3 | 14.2 | -4.9 | 1.45 | 1,615,898 |
2013 | 7,166,552 | 65,554 | 100,300 | -34,746 | 9.1 | 14.0 | -4.8 | 1.43 | 1,599,129 |
2014 | 7,131,787 | 66,461 | 101,247 | -34,786 | 9.3 | 14.2 | -4.9 | 1.47 | 1,582,643 |
2015 | 7,095,383 | 65,657 | 103,678 | -38,021 | 9.3 | 14.6 | -5.4 | 1.46 | 1,566,064 |
2016 | 7,058,322 | 64,734 | 100,834 | -36,100 | 9.2 | 14.3 | -5.1 | 1.46 | 1,550,651 |
2017 | 7,020,858 | 64,894 | 103,722 | -38,828 | 9.2 | 14.8 | -5.5 | 1.48 | 1,537,044 |
2018[7] | 6,982,604 | 63,975 | 101,655 | -37,680 | 9.2 | 14.6 | -5.4 | 1.48 | 1,523,675 |
2019[8][9] | 6,945,235 | 64,399 | 101,458 | -37,059 | 9.3 | 14.6 | -5.3 | 1.52 | 1,510,363 |
2020p[10] | 61,693 | 114,954 | -53,261 | ||||||
Popullsia mesatare | Lindjet | Vdekjet | Ndryshimi natyror | Shkalla e lindjes(per 1000) | Shkalla e vdekshmërisë (per 1000) |
Ndryshimi natyror (per 1000) | Shkalla totale e fertilitetit | Popullsia femërore fertile(15–49 vjeç) | |
Totali 1950-2018 | 6,760,974 | 5,681,634 | 1,079,340 | 934.3 | 785.1 | 149.1 | |||
Mesatarja 1950-2018 | 7,236,775 | 97,985 | 82,343 | 15,643 | 13.5 | 11.4 | 2.2 | 1.86 | 1,813,209 |
-
1867
-
1868
-
1880
-
2002
-
2002
-
2002
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ri.html Arkivuar 24 dhjetor 2018 tek Wayback Machine
- ^ "Demographic indicators" (në anglisht).
- ^ "Demography statistics 1990,Yugoslavia" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Publications of Serbia". Arkivuar nga origjinali më 7 mars 2021. Marrë më 6 mars 2021.
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Eurostat database".
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Demographic statistics 2004" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Demographic Yearbook in the Republic of Serbia, 2010" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Demographic Yearbook 2018" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Vital events, 2019" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Estimates of population, 2019" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!) - ^ "Live births and deaths, January–December 2020 – Preliminary data" (PDF).
{{cite web}}
: Mungon ose është bosh parametri|language=
(Ndihmë!)
![]() |
Ky artikull me tematikë në lidhje me gjeografinë e Serbisë është një faqe cung. Ju mund të ndihmoni Wikipedia-n duke e përmirësuar atë. |