Karışım
Bu madde hiçbir kaynak içermemektedir. (Şubat 2016) (Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin) |
Karışım, birden fazla maddenin kimyasal özellikleri değişmeyecek şekilde bir araya gelmesiyle oluşan madde topluluğudur. Saf maddeler element ve bileşiklerden oluşur. Fakat maddelerin çoğu ne tek bir elementtir ne de tek bir bileşiktir. Maddelerin çoğu saf madde olmayan karışımlardır. Karışımlar homojen, kolloid ve heterojen olmak üzere üçe ayrılır.
Karışımlar, homojen ve heterojen olmak üzere ikiye ayrılır.
Karışım | katı | sıvı | gaz |
---|---|---|---|
katıda | alaşım, tunç gibi | sünger gibi | ponza, sert köpüğü gibi |
granit gibi | |||
çakıl gibi | |||
sıvıda | çözelti | ||
süspansiyon, çamur | emülsiyon, süt gibi | köpük | |
gazda | aerosol | gaz karışımı | |
duman, toz | sis |
Homojen karışımlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Her tarafında aynı özelliği gösteren, tek bir madde gibi gözüken karışımlardır. Karışımı meydana getiren maddeler gözle veya optik aletlerle görülemezler, Homojen karışımlara genel olarak “çözeltiler” de denir. Tuzlu su, şekerli su, alkollü su, çeşme suyunu homojen karışıma örnek verebiliriz.
Heterojen karışımlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Her tarafta aynı özellikler bulunmayan ve içindeki taneciklerin gözle görülebildiği karışımlardır.
Heterojen karışımlar kendi aralarında süspansiyon, emülsiyon, aerosol ve koloit gibi gruplara ayrılır.
Yer altından çıkarılan maden filizleri, kaya parçaları, odun parçaları, bir bitki yaprağı, sis, ayran, petrol su karışımı, beton parçası, toprak heterojen karışımlara örnek verilebilir.
Süt çıplak gözle homojen gibi gözükmesine rağmen mikroskopla bakıldığında (yağ damlacıklarından dolayı) heterojen olduğu gözlenir. Heterojenlik mikroskopla tespit edildiği gibi tyndall ışığı etkisi ile de tespit edilebilir.
Heterojen karışımlar, emülsiyon, süspansiyon, koloit, aerosol olmak üzere dörde ayrılır.
- Emülsiyon: Bir sıvıda çözünmeyen başka bir sıvının heterojen olarak bulanık bir şekilde dağılmış hâlidir. Su–zeytinyağı karışımı, su–benzin karışımı, gibi.
- Süspansiyon: Bir sıvıda çözünmeyen katının heterojen olarak dağılmış şeklidir. Su–kum karışımı, su–tebeşir tozu karışımı gibi.
- Kolloid: Bir maddenin sıvı içerisinde asılı kalmasıyla oluşan karışımlara denir. Homojen gibi görünürler, karışımı oluşturan maddeler gözle görülemezler, ancak karışımdan ışın demeti veya lazer ışını geçirilerek fark edilebilirler. Duman, jöle, boya gibi maddeler buna örnektir.
- Aerosol: Bir katı veya sıvının gaz içinde dağılmasıyla oluşan karışımlardır. Sis, sprey, baca dumanı buna örnektir. Aerosol karışımların çoğu koloite örnektir.
Özellikleri
[değiştir | kaynağı değiştir]- Karışımı oluşturan maddelerin kimyasal özelliklerinde değişiklik olmaz.
- Saf değildir.
- Fiziksel yollarla ayrıştırılır.
- Erime ve kaynama noktaları çözünenin derişimine bağlı olduğundan sabit değildir.
- Karışımların öz kütleleri sabit değildir. Karışımı oluşturan maddelerin miktarına bağlı olarak karışımın öz kütlesi değişir.
- Karışımın yapısında farklı cins atom veya molekül vardır.
- Karışımı oluşturan madde miktarları arasında belli bir oran yoktur. Her oranda karışabilir
Bileşik ve karışım arası farklar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Bileşikler aynı cins moleküllerden, karışımlar ise farklı cins atom veya moleküllerden meydana gelir.
- Bileşikler kimyasal yollarla, karışımlar ise fiziksel yollarla birleştirilip ayrıştırılabilir.
- Bileşikteki atomlar belirli kütle oranlarında birleşirlerken karışımlarda belirli bir oran yoktur.
- Bileşiklerin sabit bir öz kütleleri varken,karışımların öz kütleleri karışımdaki maddelerin birleşme oranlarına bağlı olarak değişir.
![]() | Kimya ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |