Moldova mutfağı
Moldova mutfağı, Moldova halkının ve onun ayrılıkçı bölgesi Transdinyester yöresindeki yemek kültürüdür. Esas olarak çeşitli etler, patates, lahana ve çeşitli tahıl cinsleri gibi bileşenlerden oluşur. Yerel mutfak Rumen mutfağına çok benzer. Aynı zamanda Osmanlı mutfağından kalan büyük bir etki yanında Yunan, Polonya, Ukrayna ve Rusya dahil olmak üzere bölgedeki diğer mutfaklardan ilham ve unsurlar alır.[1]
Arka plan
[değiştir | kaynağı değiştir]Moldova'nın verimli toprağı (çernozyom) bol miktarda üzüm, meyve, sebze, tahıl, et ve süt ürünleri üretir ve bunların hepsi ulusal mutfakta kullanım alanı bulmuştur. Geleneksel tarım yöntemlerinin kullanımıyla birleşen verimli kara toprak, Moldova'da çok çeşitli yiyeceklerin geliştirilmesine izin verir.[2]
Tabaklar
[değiştir | kaynağı değiştir]Belki de en iyi bilinen Moldova yemeği, iyi bilinen bir Rumen yemeğidir ve mamalika (mısır unu lapası veya lapası) adını taşır. Bu, yahnilere ve et yemeklerine eşlik eden ya da süzme peynir, ekşi krema ya da domuz parçaları ile süslenen polentaya benzer temel bir yiyecektir. Bölgesel lezzetler arasında brânză (salamura peynir) ve friptură (kuzu veya keçi yahnisi) bulunur. Çoğu öğüne yerel şaraplar eşlik eder.
Moldova mutfağında domates, dolmalık biber, patlıcan, lahana, fasulye,soğan, sarımsak ve pırasa gibi çeşitli sebzeleri bir araya getiren yemekler gelenekseldir. Sebzeler salatalarda ve soslarda kullanılır. Ayrıca ateşte ya da buharda pişirilir. Bunların dışında salamura edilir (buna murături denir), tuzlanır veya marine edilir.
Çeşitli borş (çorba ) çeşitleri vardır ve karakteristik ekşi bir tada sahip çok çeşitli çorbaları içerir. Bunlar, çoğunlukla borş (geleneksel olarak kepek kullanılır) veya limon suyu ile ekşi olan et ve sebze çorbaları veya balık çorbaları olabilir. Zeamă olarak bilinen etli tavuk çorbası çok popülerdir.
Et ürünleri, geleneksel Moldova mutfağında, özellikle meze veya ilk yemek olarak özel bir yere sahiptir. Kavrulmuş ve ızgara domuz eti, dana köftesi (pârjoale ve chiftele olarak bilinir) ve buğulanmış kuzu eti yaygındır. Et ve balık genellikle marine edilir ve ardından ızgara yapılır.
Geleneksel tatil yemekleri arasında kıymalı lahana dolması (Moldova/Romanya'da "sarmale" ve Türkiye'de "dolma" olarak bilinir), pilav (pirinç yemeği), domuz jölesi, erişte, tavuk vb. bulunur. Tatil günleri genellikle hamur işleri, kekler, rulolar ve çörekler çeşitli dolgularla (peynir, meyve, sebze, ceviz, vb.)yapılabilir. Romanya'da bunlar brânzoaice (Poale-n brâu), sfințișori, papanași, colaci, plăcinte ve cornulețe olarak bilinir.
Bazı bölgelerde, çeşitli etnik azınlıkların mutfağı baskındır. Doğu bölgelerinde Ukraynalılar pancar çorbası yerler. Güneyde, Besarabyalı Bulgarlar geleneksel mangea'yı (soslu tavuk) sunarken, Gagavuzlar çok baharatlı bir koyun eti çorbası olan shorpa'yı hazırlar. Rus topluluklarında mantı (et dolgulu köfte) popülerdir. Yılbaşı sofrasında servis edilen çeşitli yemekler arasında shuba ve Salată de boeuf gibi çoğunlukla Rus esintili yemekler yer alır.
Diğer popüler yemekler arasında taze beyaz peynir (colțunași cu brînză), et (colțunași cu carne) veya kirazla doldurulmuş colțunași adı verilen bir pierogi çeşidi bulunur .
-
Peynir ve Greaves ile Mamalika
-
Mamalika
İçecekler
[değiştir | kaynağı değiştir]Alkolsüz içecekler arasında kompostolar ve meyve suyu bulunur. Popüler alkollü içecekler divin (Moldova yapımı brendi ), bira ve yerel şaraptır.
Şarap yapımında Avrupa üzümleri kullanılır. Popüler üzümler arasında Sauvignon, Cabernet ve Muscat bulunur. Başlıca yerli Moldova çeşitleri Fetească, Rara neagră ve Busuioacă albă'dır .
Köpüklü şarabın Moldova mutfağında özel bir yeri vardır. Ülke, büyük miktarlarda klasik beyaz ve pembe köpüklü şarapların yanı sıra ilk olarak Moldova'da tanıtılan kırmızı köpüklü şaraplar üretmektedir. En ünlü köpüklü şaraplar, Cricova şaraphanesinde yapılanlardır. Moldova köpüklü şaraplarının tanınmış markaları Negru de Purcari, Moldova, Chişinău, Cricova, Muscat spumant, National, Nisporeni vb.'dir. Chardonnay, Pinot blanc, Pinot gris, Pinot menie, Sauvignon, Aligote, Traminer pink, Muscat blanc, Cabernet Sauvignon ve Pinot noir dahil olmak üzere çok çeşitli Avrupa üzüm çeşitlerinden yapılırlar. Köpüklü şaraplarda da kullanılan yerel Feteasca Albă çeşidi, eski Dacia zamanlarından beri Moldova'da yetiştirilmektedir.[3]
Posta pulları
[değiştir | kaynağı değiştir]-
Mısır lapası, koyun peyniri ve ekleri.
-
Invârtită (Bilinen Moldova yemeği) peynirle doldurulur.
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Moldovan Food". 26 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Moldovan cuisine". 26 Mart 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "10 of the best Moldovan wines". 5 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.