Mo vásihit sámi nissonat ja ii-binára olbmot dásseárvvu ja dearvvasvuođa Sámis? Dán gažaldahkii leat Sámi searvvit, Sámi NissonForum ja Niejda, figgamin gávdnat vástádusa.
Gažadeami fáttát guoskkahit viidát iešguđet surggiid, degomat vejolašvuođaid váikkuhit iežas eallimii, váikkuhanválddi servodagas ja veahkaválddi vásiheami, muitala Sámi NissonForum stivralahttu Gudrun Eriksen Lindi.
– Das livččii hui olu árvu oažžut nu ollu oasseváldiid go vejolaš vai oažžut hui ollislaš gova, son dadjá.
Gažadeapmái sáhttet vástidit buot badjel 16-jahkásaš sámi nieiddat, nissonat ja ii-binára olbmot. Ii-binára dárkkuha dan, go olmmoš ii dovdda iežas sohkabealleidentitehta heivet gáržžes juhkui nisson- dahje almmáiolbmos.
Neahttagažadeapmái sáhttá vástidit suoidnemánu 15. beaivvi rádjai. Gažadeapmi lea ruoŧa-, dáro-, suoma- ja davvisámegillii. Gažadeami gávnnat dáppe.
Sámis ain váttis gieđahallat tabuáššiid
Gažadeami bohtosat šaddet vuođđun dásseárvodoaibmaplánii prošeavttas, man Davviriikkalaš ministtarráđđi ruhtada. Doaibmaplána juhkkojuvvo maiddái sámedikkiide ja Sámiráđđái. Gudrun Eriksen Lindi oaidná dása stuorra dárbbu.
– Dát áššit eai leat nu ovdan almmolašvuođas ja mun jáhkán die lea várra dat čuolbma. Mis ii leat dál oktage stuorát ásahus eaige njunušpolitihkkárat, geat gehččet dáid beliid, son fuomášuhttá.
Su vásáhus lea, ahte Sámis lea ain váigat hállat tabuid birra.
– Miihan leat jo 30 jagi Sámi NissonForum bealis čuolahan, ahte veahkaválddálašvuođa ferte váldit duođas maid Sámis.
Jávohisvuohta ja čiegadallan čuhcet maiddái dearvvasvuhtii, Lindi muittuha. Su mielas lea dehálaš bastit hállat maiddái váttes áššiid birra.
– Váttes áššiid ferte váldit ovdan vai min servodaga olbmot dearvvasmuvašedje, Lindi ávžžuha.
Beaivvi ságaid ja Yle Ođđasiid Sámis sáhtát maid guldalit Yle Areenas.